Câu hỏi đầu tiên của nhiều người khi nhận việc là "công ty ký hợp đồng loại gì". Người đi làm lâu năm còn nhớ thời có ba loại hợp đồng, trong đó có hợp đồng thời vụ. Bộ luật Lao động 2019 đã gom lại còn hai.
Hai loại hợp đồng lao động theo Điều 20
| Loại hợp đồng | Đặc điểm chính |
|---|---|
| Không xác định thời hạn | Hai bên không định trước thời điểm chấm dứt hợp đồng |
| Xác định thời hạn | Hai bên định trước thời điểm chấm dứt, thời hạn không quá 36 tháng |
Hợp đồng xác định thời hạn không được ký nối tiếp mãi. Theo Điều 20, hai bên chỉ được ký hợp đồng xác định thời hạn tối đa hai lần liên tiếp. Nếu sau đó người lao động vẫn tiếp tục làm việc, hợp đồng tiếp theo phải là hợp đồng không xác định thời hạn, trừ một số trường hợp đặc thù luật liệt kê riêng.
Những tên gọi như "hợp đồng thời vụ", "hợp đồng khoán việc" trong đời sống không phải là loại hợp đồng lao động riêng theo luật hiện hành. Nếu bản chất là làm việc có trả lương, có sự quản lý, điều hành của bên thuê thì vẫn được xem xét như quan hệ lao động.
Hình thức hợp đồng: giấy, điện tử, lời nói
Điều 14 Bộ luật Lao động 2019 yêu cầu hợp đồng lao động giao kết bằng văn bản, trừ một số trường hợp hợp đồng có thời hạn dưới 1 tháng được giao kết bằng lời nói theo điều kiện luật định. Hợp đồng giao kết qua phương tiện điện tử dưới dạng thông điệp dữ liệu có giá trị như hợp đồng bằng văn bản.
Từ 01/01/2026, Nghị định 337/2025/NĐ-CP hướng dẫn chi tiết về hợp đồng lao động điện tử. Điểm hay bị hiểu nhầm: nghị định không bắt buộc doanh nghiệp chuyển hết sang hợp đồng điện tử. Hợp đồng giấy vẫn dùng bình thường.
Thử việc tối đa bao lâu
Thử việc do hai bên thỏa thuận, và chỉ được thử việc một lần với một công việc. Thời gian thử việc tối đa theo Điều 25:
| Công việc | Thời gian thử việc tối đa |
|---|---|
| Người quản lý doanh nghiệp theo Luật Doanh nghiệp | 180 ngày |
| Công việc cần trình độ cao đẳng trở lên | 60 ngày |
| Công việc cần trình độ trung cấp, công nhân kỹ thuật, nhân viên nghiệp vụ | 30 ngày |
| Công việc khác | 6 ngày làm việc |
Lương thử việc do hai bên thỏa thuận nhưng ít nhất bằng 85% mức lương của công việc đó (Điều 26).
Muốn nghỉ việc phải báo trước bao lâu
Theo Điều 35, người lao động có quyền đơn phương chấm dứt hợp đồng mà không cần nêu lý do, chỉ cần báo trước đúng thời hạn:
- Ít nhất 45 ngày với hợp đồng không xác định thời hạn.
- Ít nhất 30 ngày với hợp đồng xác định thời hạn từ 12 tháng đến 36 tháng.
- Ít nhất 3 ngày làm việc với hợp đồng xác định thời hạn dưới 12 tháng.
Luật cũng liệt kê một số trường hợp người lao động được nghỉ ngay không cần báo trước, ví dụ không được trả lương đầy đủ, đúng hạn, hoặc bị ngược đãi. Một số ngành nghề đặc thù có thời hạn báo trước riêng. Ở chiều ngược lại, người sử dụng lao động muốn đơn phương chấm dứt thì phải có lý do luật định và báo trước.
Hợp đồng ngắn có phải đóng bảo hiểm thất nghiệp không
Luật Việc làm 2025, hiệu lực từ 01/01/2026, mở rộng diện tham gia bảo hiểm thất nghiệp: người lao động làm việc theo hợp đồng có thời hạn từ đủ 1 tháng trở lên thuộc diện phải tham gia. Mức đóng cụ thể và cách tính thuộc phần nghiệp vụ bảo hiểm, anh chị nên đối chiếu với cơ quan bảo hiểm xã hội hoặc bộ phận nhân sự nơi làm việc.